Ελληνική Μυθολογία

Καταγωγή και πλαίσιο

Γιος του Ουρανού και της Γαίας, ο μικρότερος των Τιτάνων (Θεογονία 137–138).

Λατρεία

Στην Αθήνα γιορτάζονταν τα Κρόνια, γιορτή του Κρόνου, στις 12 του μήνα Εκατομβαιώνα, με ανατροπή των ρόλων δούλων και αφεντικών. Στην Ολυμπία υπήρχε ο λόφος του Κρόνου (Παυσανίας 6.20.1).

Μύθοι

Η κατάποση των παιδιών

Ο Κρόνος είχε μάθει από τους γονείς του ότι ένα από τα παιδιά του θα τον ανατρέψει, όπως αυτός ανέτρεψε τον Ουρανό. Κατάπινε λοιπόν κάθε παιδί που γεννούσε η Ρέα: την Εστία, τη Δήμητρα, την Ήρα, τον Άδη και τον Ποσειδώνα.

Όταν γεννήθηκε ο Δίας, η Ρέα ζήτησε βοήθεια από τους γονείς της, τον Ουρανό και τη Γαία. Τον έκρυψε στην Κρήτη και έδωσε στον Κρόνο μια πέτρα τυλιγμένη σε σπάργανα. Ο Κρόνος την κατάπιε, χωρίς να καταλάβει την απάτη.

Όταν ο Δίας μεγάλωσε, ο Κρόνος αναγκάστηκε να βγάλει πρώτα την πέτρα και ύστερα τα παιδιά που είχε καταπιεί. (Θεογονία 453–500)

Η Τιτανομαχία

Ο Δίας και τα αδέλφια του, με τη βοήθεια των Κυκλώπων και των Εκατόγχειρων, πολέμησαν τους Τιτάνες από τον Όλυμπο. Ο πόλεμος κράτησε δέκα χρόνια. Οι Τιτάνες πολεμούσαν από το όρος Όθρυ.

Οι Κύκλωπες είχαν δώσει στον Δία τον κεραυνό. Οι Εκατόγχειρες ρίχνανε βράχους. Οι Τιτάνες νικήθηκαν και κλείστηκαν στον Τάρταρο, όπου φυλάσσονται. (Θεογονία 617–735)

Η Χρυσή Εποχή

Ο Ησίοδος (Έργα και Ημέραι 109–126) αφηγείται ότι το πρώτο γένος ανθρώπων, το χρυσό, έζησε όταν βασίλευε ο Κρόνος. Οι άνθρωποι ζούσαν σαν θεοί, χωρίς πόνους και κόπους, και η γη έδινε μόνη της καρπούς. Μια παράδοση (Πίνδαρος, Ολυμπιόνικοι 2) θέλει τον Κρόνο στη συνέχεια να βασιλεύει στα Νησιά των Μακάρων.

Παραλλαγές

• Στη Θεογονία ο Κρόνος παραμένει στον Τάρταρο. Στον Πίνδαρο (Ολ. 2.70–77) και σε στίχους των Έργων και Ημερών (173 κ.ε.), που ορισμένοι εκδότες αμφισβητούν, βασιλεύει στα Νησιά των Μακάρων.

Πηγές

• Ησίοδος, Θεογονία 137–138, 453–506, 617–735 ✓ επαληθευμένο
• Ησίοδος, Έργα και Ημέραι 109–126 ✓ επαληθευμένο
• Πίνδαρος, Ολυμπιόνικοι 2 ✓ επαληθευμένο
• Απολλόδωρος 1.1.5–1.2.1 ✓ επαληθευμένο