Η Αργοναυτική Εκστρατεία
Το ταξίδι για το Χρυσόμαλλο ΔέραςΤαξίδι της Αργούς προς την Κολχίδα για το Χρυσόμαλλο Δέρας, με αρχηγό τον Ιάσονα και συμμετοχή πολλών ηρώων. Η πληρέστερη διασωσμένη αφήγηση είναι τα Αργοναυτικά του Απολλώνιου του Ρόδιου.
▶ Άνοιγμα στην εφαρμογή (με χάρτη, δέντρο, κουίζ και αγαπημένα)
Καταγωγή και πλαίσιο
Ο μύθος είναι πανάρχαιος· στην Οδύσσεια (12.69–72) η Αργώ αναφέρεται ως πλοίο «γνωστό σε όλους». Ο Πίνδαρος (Πυθιόνικοι 4) δίνει αρχαιότερη εκδοχή, ο Απολλώνιος (3ος αι. π.Χ.) πλήρες έπος.
Μύθοι
Η αναχώρηση
Ο Πελίας, βασιλιάς της Ιωλκού, έστειλε τον Ιάσονα να φέρει το Δέρας, νομίζοντας ότι δεν θα γυρίσει. Ο Άργος έφτιαξε το πλοίο Αργώ με οδηγίες της Αθηνάς. Στο πλήρωμα ήταν, κατά την παράδοση, ο Ηρακλής, ο Ορφέας, οι Διόσκουροι Κάστωρ και Πολυδεύκης, οι Βορεάδες Ζήτης και Κάλαϊς, ο Πηλέας, ο Τελαμώνας και ο τιμονιέρης Τίφυς.
Στη Λήμνο οι γυναίκες υποδέχτηκαν τους Αργοναύτες. Στη Μυσία ο Ηρακλής έμεινε πίσω για να ψάξει τον Ύλα, που τον άρπαξαν οι Νύμφες (Απολλώνιος 1.1207–1357).
Φινέας, Συμπληγάδες και Κολχίδα
Ο Φινέας, μάντης της Θράκης, βασανιζόταν από τις Άρπυιες. Οι Βορεάδες τις έδιωξαν και εκείνος έδωσε οδηγίες για να περάσουν τις Συμπληγάδες, τους συγκρουόμενους βράχους. Οι Αργοναύτες άφησαν ένα περιστέρι να περάσει πρώτο και αμέσως μετά πέρασαν και αυτοί.
Στην Κολχίδα ο βασιλιάς Αιήτης έβαλε στον Ιάσονα όρο να ζέψει δύο φλογοφόρους ταύρους, να οργώσει και να σπείρει δόντια δράκου. Η κόρη του Μήδεια, ερωτευμένη, τον βοήθησε με φάρμακο. Ο Ιάσονας νίκησε τους γιγάντιους άντρες που φύτρωσαν και η Μήδεια κοίμισε τον δράκο που φύλαγε το Δέρας.
Η επιστροφή
Η Μήδεια και ο Ιάσονας ξέφυγαν από τον Αιήτη. Κατά τον Απολλώνιο (4.452–481) ο Ιάσονας σκότωσε τον αδελφό της Άψυρτο σε ενέδρα που σχεδίασε η Μήδεια. Η επιστροφή διέφερε ανάλογα με τους συγγραφείς: ο Απολλώνιος περιγράφει τη διαδρομή μέσω του Ιστρού, του Ηριδανού και του Ροδανού, της Κίρκης, των Σειρήνων και της Λιβύης.
Στην Κρήτη η Μήδεια νίκησε τον χάλκινο γίγαντα Τάλω. Η Αργώ έφτασε στην Ιωλκό. Η Μήδεια έπεισε τις κόρες του Πελία να τον βράσουν (Απολλόδωρος 1.9.27).
Παραλλαγές
- Ο κατάλογος των Αργοναυτών διαφέρει ανάμεσα στον Πίνδαρο, τον Απολλώνιο και τον Απολλόδωρο.
- Η διαδρομή της επιστροφής διαφέρει: ο Πίνδαρος αναφέρει μια διαδρομή μέσω Ωκεανού και Λιβύης.
Πηγές
- Απολλώνιος Ρόδιος, Αργοναυτικά ✓ επαληθευμένο
- Πίνδαρος, Πυθιόνικοι 4 ✓ επαληθευμένο
- Απολλόδωρος 1.9.16–28 ✓ επαληθευμένο
- Όμηρος, Οδύσσεια 12.69–72 ✓ επαληθευμένο