Ελληνική Μυθολογία

Καταγωγή και πλαίσιο

Το ιερό βρίσκεται στις νότιες πλαγιές του Παρνασσού, πάνω από την κοιλάδα του Πλειστού. Ο Ομηρικός Ύμνος στον Απόλλωνα (281–374) αφηγείται την ίδρυσή του από τον θεό, που σκότωσε τον δράκο Πύθωνα.

Μύθοι

Το μαντείο

Η Πυθία, ιέρεια του Απόλλωνα, καθόταν στον τρίποδα και απαντούσε στους χρησμούς. Οι απαντήσεις μεταφέρονταν από τους ιερείς, συχνά σε αινιγματική μορφή. Ο Πλούταρχος, που ήταν ιερέας στους Δελφούς, περιγράφει το μαντείο.

Στον ναό αναγράφονταν οι παραινέσεις «γνῶθι σαυτόν» και «μηδὲν ἄγαν» (Παυσανίας 10.24.1).

Ο Κροίσος και ο Σωκράτης

Ο Ηρόδοτος (1.46–56) αφηγείται ότι ο Κροίσος ρώτησε το μαντείο αν να πολεμήσει τους Πέρσες. Η απάντηση, ότι αν περάσει τον Άλυ θα καταστρέψει μια μεγάλη αρχή, ήταν διφορούμενη. Η αρχή που καταστράφηκε ήταν η δική του.

Ο Χαιρεφών ρώτησε το μαντείο αν υπάρχει σοφότερος άνθρωπος από τον Σωκράτη, και η Πυθία είπε ότι δεν υπάρχει (Πλάτων, Απολογία 21a).

Αγώνες και διοίκηση

Τα Πύθια ήταν πανελλήνιοι αγώνες, και το ιερό βρισκόταν υπό την εποπτεία της Αμφικτιονίας, ένωσης πόλεων. Οι πόλεις έχτιζαν θησαυρούς στο ιερό για να φυλάσσουν αφιερώματα (θησαυρός Αθηναίων, Σιφνίων).

Παραλλαγές

• Η φύση των εκπνεύσεων που, κατά τον Πλούταρχο, ενέπνεαν την Πυθία συζητείται σε σύγχρονες γεωλογικές μελέτες, χωρίς συμφωνία.
• Ο Ευριπίδης (Ιφιγένεια εν Ταύροις 1234–1283) αναφέρει ότι πριν από τον Απόλλωνα ο χώρος ανήκε στη Γαία και στη Θέμιδα.

Πηγές

• Ομηρικός Ύμνος στον Απόλλωνα 281–374 ✓ επαληθευμένο
• Ηρόδοτος 1.46–56 ✓ επαληθευμένο
• Πλάτων, Απολογία 21a ✓ επαληθευμένο
• Παυσανίας 10.24.1 ✓ επαληθευμένο
• Αισχύλος, Ευμενίδες 1–8 ✓ επαληθευμένο
• Ευριπίδης, Ιφιγένεια εν Ταύροις 1234–1283 ✓ επαληθευμένο